Αυτή είναι η φιλοσοφία του νέου «Κουμπαρά για τη Νέα Γενιά», μία φιλοσοφία που μάλλον ορισμένοι που έσταξαν χολή ξέχασαν γιατί όλοι μας μεγαλώσαμε στα 80ς και 90ς με τη λογική της αποταμίευσης. Οι γονείς θα μπορούν να δημιουργούν ειδικό επενδυτικό λογαριασμό και για κάθε ευρώ που καταθέτουν, έως το προβλεπόμενο ετήσιο όριο, η Πολιτεία θα προσθέτει άλλο ένα. Το αρχικό πλαφόν είναι 1.200 ευρώ ετησίως και τα χρήματα παραμένουν, κατά κανόνα, κλειδωμένα μέχρι την ενηλικίωση του παιδιού.
Το μέτρο αφορά παιδιά που έχουν γεννηθεί το 2025 και το 2026.
Και εδώ προκύπτει ένα εύλογο ερώτημα: γιατί να μη χωρέσουν στον ίδιο κουμπαρά και μια, δυο ακόμη χρονιές παιδιών;
Ένα παιδί που γεννήθηκε τον Δεκέμβριο του 2024 απέχει ελάχιστα ηλικιακά από ένα παιδί που γεννήθηκε τον Ιανουάριο του 2025. Για την πρώτη οικογένεια η πόρτα μένει κλειστή, για τη δεύτερη ανοίγει.
Κατανοητό. Κάθε μέτρο χρειάζεται κάπου να τραβήξει μια γραμμή.
Οι γραμμές όμως μπορούν και να μετακινούνται, όταν τα δημοσιονομικά δεδομένα το επιτρέπουν.
Και οι αριθμοί του δημογραφικού δημιουργούν μια ιδιαίτερη πραγματικότητα. Το 2023 γεννήθηκαν 71.455 παιδιά, το 2024 μόλις 68.467 και το 2025 οι γεννήσεις υποχώρησαν ακόμη περισσότερο, στις 65.594.
Μιλάμε, δηλαδή, δυστυχώς για ολοένα μικρότερες γενιές.
Αυτό σημαίνει ότι η επέκταση του μέτρου κατά μία ή δύο χρονιές αφορά έναν αριθμό παιδιών που μπορεί να υπολογιστεί με ακρίβεια και επομένως επιτρέπει να υπολογιστεί εξίσου συγκεκριμένα και το πιθανό δημοσιονομικό κόστος.
Φυσικά, ο «κουμπαράς» έχει κόστος. Αν όλοι οι δικαιούχοι κατέθεταν το ανώτατο ποσό, η κρατική συμμετοχή θα ήταν σημαντική και θα συνεχιζόταν για χρόνια. Άρα οποιαδήποτε διεύρυνση χρειάζεται να γίνει μέσα στα όρια που αντέχει η οικονομία.
Το σημαντικό είναι να διερευνηθεί αν μπορούν να μπουν κάτω από την ίδια ομπρέλα περισσότερες οικογένειες χωρίς να αλλοιωθεί η δημοσιονομική ισορροπία του μέτρου.
Γιατί ο κουμπαράς έχει και μια αξία που ξεπερνά το ποσό που θα γράφει κάποτε η οθόνη της τράπεζας.
Εισάγει μέσα στην οικογένεια την έννοια της μακροχρόνιας αποταμίευσης. Λέει στους γονείς, οι οποίοι γαλουχήθηκαν στην οικονομική κρίση ότι η προετοιμασία για τα πρώτα βήματα της ενήλικης ζωής του παιδιού μπορεί να αρχίσει από πολύ νωρίς. Και δημιουργεί μια μικρή συμμαχία οικογένειας και Πολιτείας γύρω από το μέλλον του.
Αυτά χρήματα μπορούν να σημαίνουν σπουδές, ένα μεταπτυχιακό, το πρώτο επαγγελματικό βήμα, ίσως κάποτε ακόμη και ένα μέρος της προκαταβολής για ένα σπίτι.
Και σε μια χώρα που κάθε χρόνο βλέπει λιγότερα καρότσια στους δρόμους και λιγότερα παιδιά στις σχολικές αίθουσες, έχει νόημα κάθε πολιτική για τη νέα γενιά να επιχειρεί, όσο μπορεί, να χωρά όσο περισσότερα παιδιά γίνεται.
Ο κουμπαράς σχεδιάστηκε για το μέλλον. Ίσως λοιπόν αξίζει να ανοίξει λίγο περισσότερο και για όσα παιδιά πρόλαβαν να γεννηθούν λίγο νωρίτερα.