Σε δύο ταχύτητες θα κινηθούν οι αυξήσεις των συντάξεων το 2027 για τους 671.586 συνταξιούχους που εξακολουθούν να έχουν προσωπική διαφορά παρά τη νοµοθετηµένη κατάργηση του συµψηφισµού της µε τις ετήσιες αναπροσαρµογές. Η αλλαγή του καθεστώτος δηµιουργεί προσδοκίες για αυξήσεις σε όλους τους παλαιούς συνταξιούχους, όµως η διατήρηση της προσωπικής διαφοράς ως ξεχωριστού ποσού οδηγεί σε διαφορετική µεταχείριση περισσότερων από µισό εκατοµµύριο υπόχρεων.
Διαβάστε: Συντάξεις: Τελειώνει η προσωπική διαφορά, ετήσια κέρδη έως 560 ευρώ από το 2027 σε 671.000 συνταξιούχους
Προσωπική διαφορά: Τι αλλάζει από την 1η Ιανουαρίου 2027- Ποιους αφορά
Το κρίσιµο σηµείο βρίσκεται στο άρθρο 265 του νόµου 5259/2025, το οποίο προβλέπει ότι από την 1η Ιανουαρίου 2027 οι ετήσιες αυξήσεις δεν θα συµψηφίζονται πλέον µε την εναποµείνασα προσωπική διαφορά. Έτσι, η αύξηση θα υπολογίζεται µόνο στο ποσό της εθνικής και της ανταποδοτικής σύνταξης και όχι στο σύνολο των συνταξιοδοτικών αποδοχών µαζί µε την προσωπική διαφορά. Έτσι, περίπου 165.000 συνταξιούχοι αναµένεται να περάσουν σε καθεστώς πλήρους αύξησης στο συνολικό ποσό της σύνταξής τους, καθώς η προσωπική διαφορά τους θα έχει µηδενιστεί.
Αντίθετα, 506.586 συνταξιούχοι, οι οποίοι διατηρούν προσωπική διαφορά άνω των 50 ευρώ, θα εξακολουθήσουν να βλέπουν ένα µέρος των αποδοχών τους εκτός του υπολογισµού των ετήσιων αυξήσεων. Εφόσον επιβεβαιωθεί η πρόβλεψη για αύξηση 2,8% το 2027, οι συνταξιούχοι µε µηδενική προσωπική διαφορά θα λάβουν την αναπροσαρµογή στο σύνολο της σύ νταξής τους. Οι υπόλοιποι θα λάβουν το 2,8% µόνο επί της εθνικής και της ανταποδοτικής σύνταξης, ενώ το υπόλοιπο ποσό της προσωπικής διαφοράς θα παραµείνει παγωµένο. Η διάκριση αυτή αποτελεί το βασικό σηµείο αντιπαράθεσης γύρω από τη νέα ρύθµιση, καθώς η κατάργηση του συµψηφισµού δεν ισοδυναµεί µε ενσωµάτωση της προσωπικής διαφοράς στην κύρια σύνταξη.
- Για παράδειγµα, συνταξιούχος µε 1.000 ευρώ εθνική και ανταποδοτική σύνταξη και 200 ευρώ προσωπική διαφορά θα έχει συνολικές αποδοχές 1.200 ευρώ. Με αύξηση 2,8%, η αναπροσαρµογή θα είναι 28 ευρώ και όχι 33,6 ευρώ που θα προέκυπταν αν η αύξηση υπολογιζόταν στο σύνολο των 1.200 ευρώ. Η προσωπική διαφορά θα εξακολουθήσει να ανέρχεται στα 200 ευρώ.
Προσωπική διαφορά: Γιατί δεν καταργείται παρά το τέλος του συμψηφισμού
Η προσωπική διαφορά δεν αποτελεί έναν απλό λογιστικό όρο. Συνδέεται άµεσα µε τον επανυπολογισµό των παλαιών συντάξεων και τις µεγάλες περικοπές που επιβλήθηκαν κατά τη µνηµονιακή περίοδο. Θεσπίστηκε µε το τρίτο µνηµόνιο, τον νόµο 4336/2015, και εξειδικεύτηκε µε τον νόµο Κατρούγκαλου 4387/2016, κυρίως µέσω των άρθρων 14 και 33. Στόχος ήταν ο επανυπολογισµός των συντάξεων που είχαν απονεµηθεί πριν από τις 12 Μαΐου 2016, µε βάση ενιαίους κανόνες υπολογισµού. Όταν το νέο ποσό προέκυπτε χαµηλότερο από εκείνο που ήδη καταβαλλόταν, η διαφορά διατηρούνταν ως προσωπική διαφορά. Με αυτόν τον τρόπο αποφεύχθηκε η άµεση ονοµαστική µείωση των συντάξεων, αλλά δηµιουργήθηκε ένας µηχανισµός που περιόριζε ή µηδένιζε τις µελλοντικές αυξήσεις.
Η εφαρµογή του συστήµατος ήρθε ύστερα από 13 χρόνια χωρίς γενικές αυξήσεις στις συντάξεις, από το 2010 έως το 2022.
Παράλληλα, οι συνταξιούχοι είχαν υποστεί τις περικοπές των δύο πρώτων µνηµονίων, ενώ από το 2013 καταργήθηκαν η 13η και η 14η σύνταξη. Η προσωπική διαφορά διατηρήθηκε και τροποποιήθηκε µε τον νόµο Βρούτση 4670/2020, ο οποίος επανέφερε τον επανυπολογισµό των παλαιών συντάξεων µε τα νέα ποσοστά αναπλήρωσης, χωρίς να καταργήσει τον συγκεκριµένο µηχανισµό. Από το 2023 άρχισε ξανά η χορήγηση ετήσιων αυξήσεων στις κύριες συντάξεις. Συγκεκριµένα, οι αναπροσαρµογές διαµορφώθηκαν σε 7,75% το 2023, 3,1% το 2024, 2,4% το 2025 και 2,4% το 2026. Τα ποσοστά αυτά αντιστοιχούν σε σωρευτική αύξηση 15,65% µε απλή πρόσθεση. Ωστόσο, χιλιάδες συνταξιούχοι µε υψηλή προσωπική διαφορά δεν είδαν αντίστοιχη αύξηση στο καθαρό καταβαλλόµενο ποσό, καθώς οι αναπροσαρµογές απορροφούνταν από το υπόλοιπο της διαφοράς. Το 2026 θεσπίστηκε µεταβατικό καθεστώς: όσοι είχαν µηδενική προσωπική διαφορά έως το τέλος του 2025 έλαβαν ολόκληρη την αύξηση. Όσοι είχαν µικρότερη προσωπική διαφορά από το 50% της αύξησης έλαβαν το υπόλοιπο µετά τον συµψηφισµό, µε κατώτατο όριο τη µισή αύξηση. Οι υπόλοιποι έλαβαν το 50%, δηλαδή 1,2% µε βάση την αύξηση 2,4%, ενώ το άλλο µισό συµψηφίστηκε.